|
| |
- Hà Huyền Chi
- tâm sự với độc
giả:
-
-
-
- Người
viết nào cũng mong nhận được những
phản ảnh từ người đọc. Tôi cũng
không ngoại lệ. Có câu hỏi th́ nên có câu
trả lời thoả đáng. Tiếc là tôi đă không
thể trả lời riêng, kịp lúc cho từng
vị, nên tạm thời gộp chung lại một vài
điểm chính như một tâm sự với qúy
bạn, trên diễn đàn này.
-
- Từ
1963, chỉ có 3 trong 17 thi tập đă ấn hành
của tôi là thơ t́nh yêu. Từ 1994, tôi nghiêng
về thơ t́nh nhiều hơn. Bởi xét cho cùng th́
chỉ thơ t́nh mới tồn tại miên viễn.
-
- Thơ
là nỗi đam mê khốn khổ nhất của tôi.
Tôi làm thơ ở lúc vui, khi buồn. Cả lúc
mệt mệt mỏi nhất, và bận rộn
nhất. Thơ đến với tôi nhiều hơn là
tôi đến với thơ. Hầu như tôi có thơ
mới mỗi ngày. (Có ngày tôi viết tới 7 bài,
viết như một tên cuồng chữ). Thế nên
thơ tôi mới viết hôm nay, đă là thơ cũ
ở hôm mai. Thơ ḿ ăn liền, thơ “To Go”,
thơ đi tướt.
-
- Hỏi: Chùm
thơ Thiên Thu Có Đâu Dài, là thơ cũ hay thơ
mới/?
-
- Đáp: Mới,
và đă cũ. Bài đầu mang ám
số tt350 viết ngày 22 tháng 3, 2002. Bài cuối tt368,
xong ngày 5 tháng 4, 2002. Và đă là tt371 ở ngày 7 tháng
4, 2002.
-
- Tôi
không c̣n trẻ, nhưng nhất định chưa
chịụ.. già. Bởi với TT, tôi vẫn yêu nàng
như t́nh yêu thứ nhất. Chỉ 1 chữ “lén
“ với nàng, đă là nền, dẫn theo 16 câu thơ
tâm đắc ơ? Em Lén Mơ? Ra Rừng Trích Tiên,
tt367. Chỉ 2 chữ “bước chậm” đă
nảy mầm cho 12 câu thơ tốt rễ xanh
chồi, tt362.
-
- Hỏi: Có
khác biệt nào giữa thơ táo bón, và thơ đi
tướt?
- Câu trả lời là: Không. Thơ chỉ cần
hay. Nhiều người thành danh với chỉ 1 vài bài
như Hữu Loan. Hoặc viết cả ngàn bài như
Nguyễn Bính đều có chỗ sở trường,
sở đắc của họ.
-
- Hỏi: Nàng
thơ, t́nh thơ là thật hay hư cấu/?
- Đáp: Thật,
và giả tưởng. Thơ với tôi,
đôi khi là những nhật kư của t́nh yêu. Nhưng
thơ vốn khác với hồi kư, bút kư, thơ không
nhất thiết đ̣i hỏi bất cứ sự
thật nào.
-
- Hỏi: Tôi
có bằng ḷng với thơ tôi hiện có/?
- Đáp: Có,
và không. Thơ tôi vẫn chưa
thoát khỏi những cũ ṃn, ước lệ, khuôn
sáo, trùng dụng, ở h́nh ảnh, ngôn từ.
Vẫn c̣n là đá ṃn sông cạn. Vẫn c̣n là
bến thủy chung, và ḍng kiên định. Tôi
vẫn thường xuyên cố gắng hoàn chỉnh,
tái hoàn chỉnh, hoàn-hoàn-chỉnh, khi có dịp. Tôi có
thể đùa với mọi thứ, nhưng nhất
định không đùa với thơ.
-
- Như
chữ “có “ được thay thế chữ
“cũng” chỉ 5 phút sau, khi bài thơ đă
được post lên Net:
-
- Bảy ngày dường quá ngắn
- Thiên thu (((có))) đâu dài
- ( tt368)
-
- Nh́n
kỹ hơn, th́ chữ “có “ sâu hơn chữ “cũng”
trong câu này. Cả hai từ có và cũng đều
khẳng định cách so sánh bất tương
thức giữa chiều dài của ngàn năm, và 7 ngày
trăng mật trong hạnh phúc tôi, khi ấy. Nhưng
chữ “có “ , giầu nghĩa hơn, bởi nó c̣n
mang thể nghi vấn trong đó.
-
- Cũng
thế, chữ “nhắm” trong: (Môi em ta “nhắm”
rượu vong niên), đă được sửa
lại là “nhắp”. Ở đây sự khác
biệt chỉ là cách bày tỏ của tác giả
giữa cái nhai, nuốt (nhắm) với mút mát
từng ngụm nhỏ, (nhắp) môi nàng.
-
- Hỏi: Thơ
như hoa, như người đẹp, chỉ nên
ngắm thưởng mà không nên b́nh phẩm? Đáp: Đúng,
và không đúng. Hoa có màu sắc đậm,
lợt. Người đẹp có dáng vẻ, kích thước
khác nhau. Thơ cũng có dài ngắn, mượt mà,
thô xảm. Chữ nhiều nghiă ít, hoặc sáo
rỗng, vô nghĩa. B́nh phẩm, khen chê là quyền
của mọi người.
-
- Bạn
có đôi ba tác phẩm, hay chỉ có dăm mười
bài thơ viết vội, hoặc bạn chưa
từng làm thơ, xin cứ mạnh miệng khen chê.
Bạn là người khoa bảng hay giới b́nh dân,
giống nhau ở tư cách thưởng ngoạn thơ.
Bởi làm được thơ vốn là một ân
sủng của Thượng Đế. Hiểu được
thơ, cũng là một ân sủng khác. Bạn có
quyền chê thơ tôi dở ẹc. Bạn có
quyền nghĩ thầm rằng bạn có thể làm
thơ nhanh hơn, nhiều hơn, hay hơn tôi.
Bạn cũng có thể mạnh miệng nói lên
tự hào ấy, dù thiếu phần tự lượng
và tự trọng. Không sao. Bởi tôi làm thơ cho chính
tôi, và cho người tôi yêu dấu. Tôi biết đem
lửa vào thơ, và cũng tự biết khi nào nên
đem thơ vào lửa. Chào bạn.
-
- Hà
Huyền Chi
-
-
- Về
Ngôi Nhà Mé Biển
-
- Lại
nói với em về ngôi nhà mé biển
- Nơi
trời nước thương nhau
- Em
vào đời nghe khóc dối, cười đau
- Anh
luân lạc với tận cùng khốn khó
-
- Lại
nhắc cùng em ngày xa xưa đó
- Cát
mịn ca dao, sóng vỗ ru hời
- Cây
đèn thần anh t́m kiếm hụt hơi
- Ngh́n
tân khổ trốn nhoi nào có thoát
-
- Mái
tóc dừa em, những đêm trăng hát
- Bài
ca sao như hạnh phúc xa vời
- Đau
thương anh làm lớn dậy con người
- Con
tim vỡ, lớp tuồng đời giả trá
-
- Lại
nói cùng em những ngày cuối Hạ
- Ḿnh
gặp nhau chi sau cuộc đổi đời
- Trong
muộn màng chia nỗi đắng niềm vui
- Đêm
rừng nhớ nôn nao từng kẽ lá
-
- Ai
vay nợ mà khi không ḿnh trả
- Biển
với rừng đều thao thức t́nh đau
- Đêm
rừng anh nghe sóng vỗ trong sầu
- Đêm
em biển lá phai nhàu cổ tích
-
- Bao
thương nhớ chừng như đều vô ích
- Mà
vẫn, mà chưa ngưng nghỉ phút giây
- Rượu
tương phùng đếm được mấy
lần say
- Hôn
rất vội cho những lần chia biệt
-
- Lại
nói với em về ngôi nhà mé biển
- Lại
nhắc với ḷng về ước mộng đơn
sơ
- Ḿnh
lại có nhau trên vạn nẻo sông hồ
- Yêu
em măi không c̣n ǵ tưởng tiếc.
-
- hahuyenchi
- tt350
-
- Tin
Anh
- Lần
Nữa Được Không?
-
- Tin
nhau như lá tin cành
- Giận
anh, rồi cũng thương anh mút mùa
- Ṣng
đời khi thắng lúc thua
- Với
em, làm giặc làm vua th́ làm
-
- Ơn
em một dạ yêu chàng
- Anh
thề, thề nữa yêu nàng thủy chung
- Tin
anh lần nữa được không?
- Trái
tim thương tích cam ḷng trao em.
-
- hahuyenchi
- tt351
-
- Đời
Từ Nay
- Chẳng
Thể Thiếu Nàng
-
- Em
dễ thương như một viên sỏi trắng
- Ném
xuống biển t́nh gợn măi dư ba
- Cứ
hồn nhiên em chế ngự ḷng ta
- Bằng
thiện mỹ, không màu mè phấn sáp
-
- Em
tấm lưới vô h́nh ngời nhan sắc
- Trói
đời ta bằng muôn sợi điêu linh
- Những
đêm vơi em thầm nói yêu anh
- Khiến
rung chuyển từng đường gân thớ năo
-
- Không
là gió, mà em trăm hướng băo
- Cuốn
ta theo cùng với mê hoang
- Đời
từ nay chẳng thể thiếu nàng
- Chân
lư ấy không cách ǵ thay đổi.
-
- hahuyenchi
- tt352
-
- Trên
Lưng Sóng Dài
-
- Sáng
anh ướp gió đầy hồn
- Trên
môi hoang tưởng như c̣n dấu răng
- Sáng
anh nghe biển vọng âm
- Những
lời mưa rụng, giọt thầm, mưa hoa
-
- Sáng
em bóp vỡ tim ta
- Bằng
lời tinh mật thiết tha chưa từng
- Sáng
nghe biển gọi chập chùng
- Anh
và nỗi nhớ trên lưng sóng dài.
-
- hahuyenchi
- tt353
-
- Nên,
Không
- Viết
Tiếp Chuyện Ḿnh Vào Thơ
-
- Vườn
yêu kỷ niệm hai ta
- Tưới
bằng tâm cảm, cũng pha lệ nồng
- Hương
bay thoang thoảng một vùng
- Cách
chi em níu hương đừng xa bay
-
- Em
van đừng gió rung cây
- Đừng
trăng giỡn sóng, đừng mây đa t́nh
- Đêm
buồn tự hỏi ḷng anh
- Nên,
không viết tiếp chuyện ḿnh vào thơ/?
-
- hahuyenchi
- tt354
-
- Vực
Ngờ
-
- Em
vui, hoa cũng vui theo
- Em
buồn, lá tán cành tiêu từng giờ
- Bắt
anh lội mấy vực ngờ
- Gặp
trăm vấn nạn mịt mờ bao vây
-
- Anh
c̣n nói được ǵ đây
- Khi
trăng kín miệng, sông đầy với ai/?
-
- hahuyenchi
- tt355
-
- Buồn
Em
- Vô
Cớ
- Nẩy
Mầm Trong Tôi
-
- Hỏi
trăng, đă bớt sầu chưả
- Tóc
đêm huyền hoặc sao thưa biếng cài
- Hỏi
đàn, chạm khúc bi ai
- Nghe
như tôi vẫn mé ngoài tri âm
-
- Hỏi
em, thêm những lời câm
- Buồn
em vô cớ nẩy mầm trong tôi
- Cây
oan giờ đă xanh chồi
- Thành
rừng bi thiết mấy hồi há em?
-
- hahuyenchi
- tt356
-
- Có
Không
- Một
Chốn Đi Về
-
- Kể
ǵ trăng lụn sao tàn
- Đợi
em, em đợi vơ vàng tim nhau
- Nói
ǵ t́nh nghĩa dài lâu
- Trái
vui giấu nhẹm, hạt sầu không chia
-
- Có
không một chốn đi về
- Khi
ta khóa chặt đam mê trong ḷng/?
-
- hahuyenchi
- tt357
-
- Bên
Nhau Kiếp Này
-
- Buồn
em bén ngót như dao
- Cắn
anh từng phút hư hao chân t́nh
- Cái
thân bầm dập cũng đành
- Con
tim đa cảm bất b́nh sao đâu
-
- Cách
ǵ tháo gỡ cơn đau
- Để
cười thanh thoả bên nhau kiếp này/?
-
- hahuyenchi
- tt358
-
- Chung
Mang Tiền Kiếp
- Trong
Hành Lư
-
- Dở
lên phiến ngại ngàn cân mỏi
- Thôi
nghẹt buồng tim, bớt héo gan
- Nghe
đủ những điều không tiện nói
- Cám
ơn trời đất! Cám ơn nàng!
-
- Lại
thấy đầy thêm ngọn thác vui
- Thấy
đường bớt xa lúc yêu vùi
- Lại
toan, lại sẽ theo triều sóng
- Thả
đời thanh thản bập bềnh trôi
-
- Đêm
ngắn th́ thôi lúc có nhau
- Đă
b́nh minh gọi lời hải âu
- Chung
mang tiền kiếp trong hành lư
- Trọn
kiếp cùng trôi tới kiếp sau.
-
- hahuyenchi
- tt359
-
- Nơi
em,
- Thơ
Sẽ Xanh Rừng
-
- Lục
trong trí nhớ mù sương
- Bài
thơ viết dở dễ thương, quên rồi
- Mới
đây sau phút động trời
- Lại
nghe sao vỡ trăm lời thơ bay
-
- Th́
ra thơ ở nơi đây
- Nơi
trăng phiêu lăng, nơi mây chín từng
- Nơi
em, thơ sẽ xanh rừng
- Anh
thôi gió chướng ở cùng lá ngoan.
-
- hahuyenchi
- tt360
-
- Sẽ
Một Đời
- Bên
Nhau
-
- Cái
được và cái mất
- Nghiệm
theo lời Tái Ông
- Điều
ta trân quư nhất
- Là
em không dị ḷng
-
- Cái
hư và cái thật
- Nằm
phục đáy tim ta
- Ích
ǵ khi khẩu Phật
- Mà
lương tâm ác xà
-
- Ta
suốt đời chân thực
- Cũng
đôi lần dối gian
- Vẫn
rao lời chính trực
- Mà
ham vui, loang toàng
-
- Một
trang buồn qua mau
- Cây
thống hối xanh màu
- Thương
cái c̣n cái mất
- Sẽ
một đời bên nhau.
-
- hahuyenchi
- tt361
-
- Bước
Chậm
-
- Bước
chậm, nhưng ḷng rộn ră vui
- Sau
lúc hoài nghi cả đất trời
- Ḷng
mở ḷng ra cùng nhật nguyệt
- Vũng
phiền chưa tát thoắt bay hơi
-
- Bước
chậm, chiều ngây mưa giăng mưa
- Nghe
gió hân hoan lúc trở mùa
- Cánh
buồm phiêu hốt căng hoài niệm
- Hối
hả trôi cùng nhịp sóng đưa
-
- Níu
tuổi thơ xa giữa mộng ngày
- Thở
đẫm môi người hư huyễn lay
- Bước
chậm, nghe rừng xao xuyến gọi
- Nghe
xanh đời lá, sững hồn cây.
-
- hahuyenchi
- tt362
-
- Đêm
Ta
- Khơi
Ngọn Lửa Nồng
-
- Đêm
ánh trăng ngủ giấc hiền
- Bóng
mây hờn giận, ưu phiền vụt qua
- Đêm
em lồng lộng giang hà
- Buồn
vui ngày cũ cũng xa cuối ḍng
-
- Đêm
ta khơi ngọn lửa nồng
- Đan
tay âu yếm cùng hong mộng đời
- Thương
anh ngàn kiếp chưa thôi!
- Thương em bất
tận, hồ vơi lại đầy.
-
- hahuyenchi
- tt363
-
- Với
Nhau
- C̣n
Phút Ngùi Say
-
- Lại
nghĩ đến một con trăng tán
- Đủ
giận ḿnh và chán cho đời
- Khi
không anh hại anh rồi
- Cái
tâm manh động bội lời thề sông
-
- Sóng
bi thiết thuyền không lưu ư
- Ḍng
lỡ chia tủi nghĩa đá vàng
- Đời
t́nh ngỡ đă sang trang
- May
sao t́nh lại đăng quang chẳng ngờ
-
- Chén
tương ngộ như mơ trong tỉnh
- Em
c̣n đây, bến hạnh c̣n đây
- Với
nhau c̣n phút ngùi say
- Cám
ơn bèo nổi nhớ đầy trăng xưa.
-
- hahuyenchi
- tt364
-
- Ca
Dao
-
- Chàng
ơi! thiếp lỡ yêu chàng
- Đắng
cay thiếp chịu muộn màng thiếp cam
- Nàng
ơi! anh cũng yêu nàng
- Mấy
sông cũng lội dặm ngàn cũng qua
-
- Với
nhau mưa thuận gió hoà
- V́
nhau ngày mộng tháng hoa thêm đầy
-
- hahuyenchi
- tt365
-
- Ngậm
Ngải T́m Trầm
-
- Lại
anh hỏi chuyện không đâu
- Lại
em nhắc chuyện không đầu, không đuôi
- Xảy
ra, đă xảy ra rồi
- C̣n
trong dư vị buồn vui ít nhiều
-
- Thấy
anh khờ khạo đủ điều
- Thấy
em nhu hậu càng yêu hết ḿnh
- V́
t́nh nên phải lụy t́nh
- Nên
em ngậm ngải cho anh t́m trầm
-
- Đáng
chi ai lỗi, ai lầm
- Vịn
nhau bước tới đâu cần ngó lui.
-
- hahuyenchi
- tt366
-
- Em
Lén Mở Ra
- Rừng
Trích Tiên
-
- Em
lén chui vào giấc ngủ anh
- Hai
cơn mộng mị đẹp như tranh
- Ta
như đôi cá trong khe nước
- Quyện
lấy nhau trong suối diễm t́nh
-
- Ở
một lần sau dưới mái hiên
- Ta
trên sàn gạch, ngỡ trên thuyền
- Trăm
con sóng bạc ru đời ảo
- Một
phút phiêu bồng trời đất nghiêng
-
- Như
tỉnh trong mơ, mơ lúc tỉnh
- Một
tuần trăng mật nhớ trăm năm
- Mai
trong hồi tưởng ngoài niên lịch
- Những
hạt t́nh vui lén nảy mầm
-
- Em
lén mở ra rừng trích tiên
- Môi
em ta nhắp rượu vong niên
- Lộ
không ngă rẽ, tương lai mở
- Trăng
nở trong ḷng, nở rất riêng.
-
- hahuyenchi
- tt367
-
- Thiên
Thu
- Có
Đâu Dài
-
- Suốt
7 ngày trăng mật
- Ta
nói bằng 3 năm
- Nói
những điều chân thật
- Như
đời này sẽ câm
-
- Nói
về trăng về hoa
- Bằng
tin yêu băo hoà
- Nói
điều không thể nói
- Bằng
ngôn ngữ riêng ta
-
- Em
cũng, bằng chính tâm
- Bằng
thanh điệu thăng trầm
- Nói
như người hát dạo
- Ta
nghe bằng tri âm
-
- Ta
nói như súng máy
- Bằng
nhịp thở đứt hơi
- Như
hoả thiêu, rừng cháy
- Như
kẻ sắp xa đời
-
- Nghe
như người mộ đạo
- Em
chụp bắt từng lời
- Đôi
ḷng thừa dông băo
- Cuốn
nhau lên đỉnh trời
-
- Em
xin ta dăm phút
- Ngủ
nướng cho đă thèm
- Ta
vờ hiền như Bụt
- Thiền
cái tâm bất thiền
-
- Bảy
ngày dường quá ngắn
- Thiên
thu co' đâu dài
- Bằng
đôi hia bảy dặm
- Ta
bay mù tương lai.
-
- hahuyenchi
-
|