LA MTBSMTT va DT

UNICODE

ĐỌC SÁCH

MỘT TÚI BÌNH SINH MỘT TÚI THƠ

VÀ ĐỒNG THIẾP CỦA HÀ HUYỀN CHI

LONG ÂN

Hà Huyền Chi là người làm thơ có sức sáng tạo sung mãn - Với thơ, Hà Huyền Chi là người tình chung thủy, là kẻ độc hành khinh bạc . Ở hai tập thơ mới nhất của Hà Huyền Chi, người yêu thơ đã gặp lại khuôn mặt quen thuộc , một không khí thơ quen thuộc, một ngôn ngữ thơ quen thuộc . Ở đó bừng bừng những xúc động bi thảm và hùng tráng, có lửa cháy đạn bay, có đống xương vô định đã cao bằng đầu . Ở đó người ta nghe Hà Huyền Chi dùng ngôn ngữ! của hôm qua, để nói lên những xúc động của hiện tại . Hà Huyền Chi, kẻ độc hành khinh bạc, anh không thấy đám đông, anh bất cần đám đông . Anh không thấy những ngọn sóng thơ cuốn ào ào trên những bãi cát thi ca còn để lại đầy những thân xác trống không của những loài ốc biển . Anh không đi theo những trào lưu thi ca, anh không bị nhuộm mực một nữa trái tim anh như rất đông những kẻ có trí thông minh vừa đủ để đọc thơ người như những bài thần chú .

Hà Huyền Chi nói thơ bằng ngôn ngữ của chính anh, ngôn ngữ của một thời quá khứ, chân phương lãng mạn . Hà Huyền Chi đem thơ để nói những ám ảnh của anh về những cuộc tình là những hận tình phao phí, về một cuộc chiến làmột tan vỡ uất hận, về một cuộc đời lưu đầy đậm nét bi thương . Ở thơ Hà Huyền Chi có những vùng vẫy để vượt thoát cái tâm hỗn mang cực độ:

. . . " Tự do vang vọng lời câm

Qua bao cửa ải trầm luân tiếc đời

Xót công cha mẹ biển trời

Xót người ngàn dặm gọi mời lãng du . . . "

Hà Huyền Chi một mình với thơ . Một mình chiêm ngưỡng và đào xới những xúc cảm vi mang lẫn khuất ở tận cùng linh hồn anh âm u như một khu rừng già đầy bất trắc . Người viết phê bình không làm công việc giải mật những uẩn khúc trong não bộ, trong tâm trường người sáng tác . Nhưng ở Hà Huyền Chi, ở thơ của anh, người ta đã thấy thật rỏ thi sĩ là con người mang lưỡng bản thể tính . Hà Huyền Chi lãng mạn, bi tráng . Mậu Binh cay nghiệt phủ phàng . Có nhiều lúc, Hà Huyền Chi đã không phân biệt được minh bạch hai con người ở nơi chính anh . Có những lúc Hà Huyền Chi đã trộn lẫn bản thể một cách đáng tiếc :

. . . " Thằng em bất lương như chó má

Nhà văn nhà võ đều hèn hạ

Vô sản trên răng dưới Bác Hồ

Rước voi Nga , Tầu về dầy mả. . . "

Nhưng dù sao chăng nữa, Hà Huyền Chi vẫn được xếp loại người lãng mạn . Cái lã ng mạn cổ điển Việt Nam, pha chút lãng mạn cổ điển phương tây của buổi bình minh thế kỷ 18, đã tràn vào Việt Nam theo gót chân con người đế quốc . Cái lãng mạn của Hà Huyền Chi mang nét bi tráng, vì con người thơ Hà Huyền Chi còn là con người lính chiến trong một cuộc chiến thê thảm và ô nhục , một vết đen trong lịch sử Việt Nam .

. . . " Cóng đôi tay trong bọc

Ngậm thống khổ trên môi

Tứ phía đều ngược dốc

Đi mòn những chân trời . . . "

Hà Huyền Chi đến với thơ, đến nơi ẩn trốn tha nhân, để một mình tìm lời giải đáp cho những câu hỏi khúc mắc chiếm trọn những suy nghĩ của anh . Hà Huyền Chi, người làm thơ chưa đốt cạn tâm sự khi anh đã đi đến tận cùng một thế kỷ.

Ở vào tập, nơi một túi bình sinh một túi thơ, Hà Huyền Chi đã biện giãi hành động lẫn tránh của anh, cho thái độ tự biệt lập của anh . Chọn lựa của Hà Huyền Chi, thái độ khinh bạc của Hà Huyền Chi, có thể là một phản ứng dẫn dắt bởi vô thức . Cái thế giới văn chương của chúng ta bị đóng khung trong một không gian ô nhiễm . Một số đông người làm văn chương, và quan trọng hơn, một số đôngngười làm phê bình văn học đã chỉ hạn chế mắt nhìn, đã chỉ hạn chế óc suy nghĩ ở cái cục bộ và giản dị định danh cái vi thể là cái tổng thể.

Một dòng văn học là một tổng hợp những nguồn văn chương như trong vũ trụ của thi ca là một chồng chất những tích phân xúc động của con người nối từ quá khứ, qua hiện tại đến tương lai . Người làm phê bình văn học trước hết phải trình bầy một thực tế toàn diện, toàn bộ, với một hội tụ của nhiều nhánh văn chương, với nhiều con người sáng tạo, tái sáng tạo, khám phá, tái khám phá qua nhiều cung cách dị biệt . Một khúc sông, không thể nào được mệnh danh là một con sông . Một nhóm cá nhân sáng tạo có thể là một bộ phận của một cái tổng thể - nhưng không thể nào là cái tổng thể. Trong một thời gian khá dài, con người ở đám đông đã được dẫn giải về những phong trào văn chương bởi những kẻ nhìn cái cục bộ thành toàn bộ

Hà Huyền Chi chạy trốn cái thế giới cục bộ đó như một phản kháng nghiêm chỉnh. Anh trở về với thơ, một mình với thơ, với sự cô đơn thật đáng phiền lòng . Có lẽ chúng ta cần có một thay đổi đẹp trong sinh hoạt văn chương, không phải làm những ẩn giả, để những người làm văn chương đến với nhau như những con người sáng tạo, mà không phải làm những cuộc hiệp đảng .

Một túi bình sinh một túi thơ do Con Ong xuất bản - Sách dày 224 trang. Đồng Thiếp do Cung Tên xuất bản - Sách dày 202 trang. Cả hai ấn phẩm ghi đề giá 12 Mỹ Kim .

LONG ÂN

Thơ:		Hà Huyền Chi
Kỹ Thuật:		Hà Trinh Tiết
Web Design:		Hà Phương Hoài Hoàng Vân